اسکن هستهای استخوان که به آن اسکن استخوان یا اسکن اسکلتی نیز گفته میشود، یک روش تصویربرداری پزشکی است که در تشخیص بیماریهای مختلف استخوانی کاربرد دارد. این اسکن بهویژه برای ارزیابی وضعیت استخوانها و ساختار سیستم اسکلتی بدن استفاده میشود. این آزمایش غیرتهاجمی از مقدار کمی مواد رادیواکتیو برای بررسی استخوانها استفاده میکند و اطلاعات ارزشمندی را به پزشک ارائه مینماید. با ما همراه باشید تا با اسکن هستهای استخوان، نحوه عملکرد آن، مزایا، روند انجام آن و آنچه که باید قبل، حین و بعد از آزمایش آشنا شوید.
اسکن هسته ای استخوان چیست؟
اسکن هستهای استخوان یک تکنیک تصویربرداری تشخیصی است که از یک ماده رادیواکتیو به نام تریسر یا رادیوفارماکوتیکال برای ارزیابی سلامت استخوانها استفاده میکند. این ماده رادیواکتیو بهصورت تزریقی به بدن وارد میشود و در استخوانها تجمع میکند. سپس این ماده رادیواکتیو با استفاده از تابشهای رادیویی تصویربرداری میشود که به شناسایی فعالیت غیرطبیعی در استخوانها کمک می کند.
این روش برای تشخیص بیماریهایی مانند عفونت استخوانها، متاستاز سرطان به استخوانها، شکستگیهای استخوانی، التهاب و بیماریهای خاصی که متابولیسم استخوانها را تحت تاثیر قرار میدهند مانند پوکی استخوان استفاده میشود. تصاویر تولید شده توسط رادیولوژیست یا متخصص پزشکی هستهای تحلیل میشود تا مناطق نگرانکننده در استخوانها شناسایی شوند.
اسکن هسته ای استخوان چگونه کار میکند؟
فرآیند انجام اسکن هستهای استخوان شامل چند مرحله است:
- تزریق تریسر رادیواکتیو: ابتدا یک مقدار کم از ماده رادیواکتیو، ترکیب تکنسیوم-99m (Tc-99m)، بهصورت تزریق وریدی در بازو به بدن وارد میشود. این ماده رادیواکتیو از طریق جریان خون در بدن حرکت کرده و در استخوانها به ویژه در نواحی با فعالیت غیرطبیعی، تجمع می کند.
- دوره انتظار: پس از تزریق باید مدت زمان حدود ۲ تا ۴ ساعت صبر کنید تا تریسر در بدن شما گردش کرده و در استخوانها جمع شود. این مدت زمان ممکن است بسته به شرایط خاص مورد بررسی متفاوت باشد.
- تصویربرداری: پس از این دوره انتظار، بیمار روی یک میز مخصوص قرار میگیرد و از یک دوربین گاما برای اسکن بدن استفاده میشود. دوربین گاما تابشهای رادیواکتیو منتشر شده از تریسر در استخوانها را شناسایی میکند. اسکن حدود ۲۰ تا ۳۰ دقیقه طول میکشد و ممکن است از بیمار خواسته شود که بیحرکت بماند تا تصاویر واضحی بهدست آید.
- تحلیل تصاویر: تصاویر بهدستآمده توسط رادیولوژیست بررسی میشوند تا فعالیت غیرطبیعی در استخوانها شناسایی شود. نواحی با افزایش یا کاهش جذب تریسر نشاندهنده مشکلات استخوانی مانند عفونت، تومورها یا شکستگیها هستند.